Jak wygląda codzienna praca w laboratorium badawczym? Odpowiadamy na to pytanie!
Wykonywanie obowiązków laboranta to znacznie więcej niż jedynie noszenie białego fartucha, mierzenie proporcji substancji i obserwowanie kolb. Choć te elementy są istotne, praca ta niesie ze sobą szereg innych zadań, które wymagają nieustannej uwagi i skupienia. Osoby pracujące w laboratoriach posiadają specjalistyczne, ścisłe wykształcenie, a ich codzienna praktyka obejmuje skrupulatność oraz rygorystyczne przestrzeganie zasad bezpieczeństwa.
Zapraszamy do zapoznania się z bardziej szczegółowym obrazem tego, jak wygląda praca w laboratorium badawczym.
Praca w laboratorium badawczym, czyli dokładnie gdzie?
Praca w laboratorium badawczym odbywa się zazwyczaj w placówkach powiązanych z innymi instytucjami, takimi jak kliniki czy uniwersytety. Laboratorium może być oddzielnym pomieszczeniem lub budynkiem, w którym prowadzi się badania dotyczące właściwości substancji, materii organicznej i nieorganicznej, a także przeprowadza różnorodne eksperymenty.
Aby laboratorium cieszyło się uznaniem w branży, musi spełniać ustalone normy, co pozwala mu uzyskać akredytację od Polskiego Centrum Akredytacji. Warunkiem koniecznym jest funkcjonowanie placówki zgodnie z normą ISO/IEC 17025. Laboratoria posiadające tego rodzaju certyfikację są bardziej wiarygodne pod względem wyników badań, ich powtarzalności oraz kompetencji specjalistów pracujących w tych miejscach.
Kto może pracować w laboratorium badawczym?
W zależności od charakterystyki konkretnego laboratorium i celu jego funkcjonowania, mogą w nim pracować jednostki, które ukończyły studia wyższe lub policealne na specjalności laborant chemiczny.
W instytucjach, gdzie prowadzi się badania związane z lekami i diagnostyką, zazwyczaj zatrudniani są specjaliści z wyższym wykształceniem, takimi jak:
- Magistrowie analityki medycznej, farmacji lub chemii,
- Magistrowie lub inżynierowie biotechnologii i chemii,
- Absolwenci weterynarii.
Takie wykształcenie jest również uprawniające do wykonywania zawodu diagnosty laboratoryjnego, co wynika bezpośrednio z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o medycynie laboratoryjnej (Dz. U. poz. 2280).
Wykonywanie zadań w laboratorium a role, jakie spoczywają na pracowniku laboratorium.
Zakres obowiązków laboranta może różnić się w zależności od specyfiki laboratorium badawczego, czy to zajmującego się próbkami mikrobiologicznymi, biochemicznymi, czy analizą substancji nieorganicznych. Osoba pełniąca tę rolę będzie miała na swoim barku szereg zadań, takich jak:
- Pobieranie próbek do badań.
- Odpowiednie przygotowywanie pobranych próbek do analizy oraz niezbędnych odczynników.
- Analizę i interpretację wyników.
- Wykonywanie posiewu mikrobiologicznego.
- Utylizowanie odpadów mikrobiologicznych.
- Prowadzenie dokumentacji.
- Wydawanie opinii na temat jakości badanych materiałów i porównywanie wyników badań z normami.
- Kalibrowanie sprzętu laboratoryjnego oraz ustawianie jego parametrów w celu umożliwienia przeprowadzenia badań.
- Konserwację urządzeń laboratoryjnych.
- Oznaczanie wielkości fizycznych substancji.
Zasady bezpieczeństwa pracy w laboratorium badawczym
W trakcie wykonywania obowiązków w laboratorium nie można zaniedbywać ochrony osobistej. Odpowiednia odzież ochronna stanowi barierę ochronną przed oparami, drażniącymi substancjami, a nawet bakteriami i wirusami. Dlatego pracownicy laboratoriów, dostosowując się do rodzaju badanego materiału, powinni stosować:
- Fartuch laboratoryjny - wybierany w zależności od odporności na działanie żrących chemikaliów.
- Rękawice - wykonane z PCW, gumy, nitrylu, neoprenu czy PVA, o właściwościach kwasoodpornych.
- Okulary ochronne.
- Przyłbice.
W laboratorium konieczne jest być przygotowanym na różne sytuacje, w tym na wypadek nagłego zdarzenia podczas pracy, co może przydarzyć się nawet najbardziej doświadczonym pracownikom laboratorium. Dlatego też niezbędne są apteczka i zestaw do udzielania pierwszej pomocy, co stanowi obowiązkowe wyposażenie laboratorium, zgodnie z przepisami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej dotyczącym ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
